Koroid Hemanjiyomu Nedir? Nedenleri, Belirtileri ve Güncel Tedavisi

Koroid hemanjiyomu, göz içinde görülen damarsal tümoral lezyonlardan biridir. Bu yazıda, hastalığın tanı, takip ve tedavi süreciyle ilgili merak edilen soruları yanıtlıyorum.

Koroid Hemanjiyomu Nedir?

Koroid hemanjiomu, gözün arka kısmında bulunan koroid tabakasından kaynaklanan iyi huylu bir damar tümörüdür. Koroid hemanjiyomu bir kanser değildir.

Koroid, görmeyi sağlayan sinir hücrelerinden oluşan retina dokusu ile gözün en dış tabakası arasında yer alır ve retinayı besleyen yoğun damar ağına sahiptir. Koroid hemanjiomunda bu damarlar anormal şekilde genişler ve süngerimsi bir damar kitlesi oluşturur. Bazı hastalarda bu damar yapısı retina altında sıvı birikmesine yol açarak görmede bulanıklık veya azalmaya neden olabilir.

Koroid Hemanjiyomu Nedenleri

Koroid hemanjiomu genellikle doğuştan gelen damar gelişimi farklılıklarına bağlı olarak ortaya çıkar. Gözün arka kısmındaki koroid tabakasında bulunan damarların normalden daha geniş ve yoğun olması bu iyi huylu damar kitlesinin oluşmasına yol açar. En sık görülen tip sınırlı (circumscribed) koroid hemanjiomudur. Sınırlı tip koroid hemanjiyomu genellikle tek gözde görülür ve çoğu hastada belirgin bir genetik neden saptanmaz. Daha nadir olan diffüz koroid hemanjiomu ise çoğunlukla Sturge-Weber Sendromu ile ilişkilidir. Bu tipte koroidde yaygın damar genişlemeleri bulunur ve hastalarda yüzde şarap lekesi benzeri damar lekeleri de görülebilir.

Sturge-Weber sendromu, çoğunlukla GNAQ geninde meydana gelen mutasyonlar sonucu oluşur. Bu mutasyon genellikle kalıtsal değildir yani anne veya babadan geçmez direkt olarak hasta kişinin anne karnındaki gelişimi sırasında oluşur. Sınırlı tipte tümörün sınırları net bir şekilde gözlenebilirken diffüz tipte tümör okadar geniş alana yayılmıştır ki sınırları belirlenemez.

Koroid Hemanjiyomunun Toplumda Görülme Sıklığı

Koroid hemanjiyomu nispeten nadir görülen bir göz damar tümörüdür. En güncel tahminler, genel popülasyondaki görülme sıklığının yaklaşık %0,0005 (her 200.000 kişiden yaklaşık 1’i) olduğunu göstermektedir. Vakaların büyük çoğunluğu, genellikle sadece bir gözde görülen sınırlı koroid hemanjiyomlarıdır. Daha nadir görülen diffüz koroid hemanjiyomu ise çoğunlukla Sturge-Weber Sendromu ile ilişkilidir ve tüm koroid hemanjiyomu vakalarının sadece küçük bir yüzdesini oluşturur. Bu nedenle, diffüz tipin genel popülasyonda oranı tahmin edilememektedir.

Koroid Hemanjiyomu Risk Faktörleri

Sınırlı tip koroid hemanjiyomu gelişiminde etkisi olan bir risk faktörü hala gösterilememiştir. Daha nadir görülen diffüz tip için ise en önemli risk faktörü Sturge-Weber sendromu olmasıdır.

Koroid Hemanjiyomu Belirtileri

Koroid hemanjiyomu erken aşamalarda bulgu vermez. Görme noktasına yakın tümörler büyüdükçe hastanın refraktif değeri yani gözlük numarası miyoptan hipermetrop tarafa doğru değişim gösterir. Koroid hemanjiyomundan retina altına sıvı sızıntısı başlayınca da bulanık görme, karartı görme, kırık görme ve yamuk görme şikayetleri başlar. Bu aşamadan sonra eğer koroid hemanjiyomu tedavi edilmezse görme düzeyinde kalıcı kayıplar oluşmaya başlar.

Koroid Hemanjiyomu Tanısı (Teşhisi)

Koroid hemanjiyomu tanısı konulması için öncelikle damlalı göz dibi muayenesi yapılması gerekir. Muayenede bu tümör retina altında, kabarıklık oluşturan kırmızı – turuncu nodüler bir yapı olarak gözükür. Daha sonra yapılacak olan OCT (optik koherens tomografi), floresein anjiyografi ve indosyinanin anjiyografi testleri ile tanı kesinleştirilir. Başka tümör veya kanserlerden ayrımının yapılması gereken atipik görünümdeki vakalara ultrasonografi ve MR incelemeleri de yapılabilir.

Koroid Hemanjiyomu Tedavi Yöntemleri

Koroid hemanjiyomu tedavi yöntemine; hastalığın bulunduğu aşama ve göz sağlığımıza etkisi değerlendirilerek karar verilir.

Gözlem

Boyutları küçük olan koroid hemanjiyomları eğer bir belirti oluşturmuyor ve retina altına sıvı sızmamışsa belli aralıklarla görme muayenesi ve OCT testi ile takip edilebilirler.

Fotodinamik Tedavi (Fotodinamik Terapi veya PDT)

Koroid hemanjiyomunun en güncel ve altın standart tedavisi fotodinamik tedavidir. Sızıntı oluşturan koroid hemanjiyomlarında dokuya zarar verme riski en az olduğu ve çok etkili bir yöntem olduğu için en sık kullanılan ve en güncel yöntem fotodinamik tedavidir.

Fotoidnamik tedavi hakkında çok daha ayrıntılı bilgi için “Fotodinamik Tedavi (PDT) Nedir? Fotodinamik Tedavi Nasıl Uygulanmaktadır?” yazıma göz atabilirsiniz.

Lazer Fotokoagulasyon / Transpupiller Termoterapi

Transpupiller termoterapi lazeri (TTT), koroid hemangiomu tedavisinde etkin bir tedavi yöntemidir. Fakat tümör üzerindeki retinada ve çevre dokularda termal hasar yaratma riski yüksek olduğu için ancak görme noktasına uzak tümörlerde kullanılabilir.

Radyoterapi

Plak radyoterapi ve eksternal beam radyoterapi çok aşırı büyük koroid hemanjiyomlarında veya Sturge-Weber sendromu ile ilişkili diffüz tip koroid hemanjiyomlarında tümör boyutunu ve sızıntıyı azaltmak için kullanılabilir. Fakat radyoterapiye bağlı radyasyon retinopatisi (retina damar hasarı) veya optik nöropati (görme siniri hasarı) riski olduğu bilinmelidir.

Göz İçi Enjeksiyonlar

Göz içine yapılan intravitreal anti-VEGF enjeksiyonların (iğnelerin) direkt olarak tümörün boyutu üzerine bir etkisi yoktur ama sızıntı miktarını azaltmak için diğer tedavilerin uygulanamadığı hastalarda veya diğer tedavilere ek olarak kullanılabilirler.

Sık Sorulan Sorular (SSS)